Czy bycie w związku automatycznie poprawia samopoczucie, a bycie singlem je obniża? Zespół z hiszpańskiego Uniwersytetu w Kordobie przejrzał 112 badań, w których wzięło udział 278 871 młodych osób, i odpowiedź okazała się mniej oczywista, niż podpowiadają stereotypy. Liczy się nie tylko status, ale też jakość relacji, sposób przeżywania kłótni i zadowolenie z własnej sytuacji — a na końcu możesz sprawdzić, ile z tych wniosków zapamiętasz.
Mercedes Gómez-López, Carmen Viejo i Rosario Ortega-Ruiz z Uniwersytetu w Kordobie zebrały badania o tym, jak romantyczne relacje wiążą się z dobrostanem młodych ludzi. Przegląd ukazał się w lipcu 2019 roku w czasopiśmie „International Journal of Environmental Research and Public Health”. Uwzględniono w nim 112 badań z lat 1990–2017, napisanych po angielsku lub hiszpańsku. Łącznie wzięło w nich udział 278 871 osób w wieku od 13 do 29 lat.
Zdecydowana większość prac dotyczyła wczesnej dorosłości: 83 procent badań, czyli 93 prace, skupiało się na tym etapie życia, a 17 procent, czyli 19 prac, na okresie dorastania. Dla studentów to ważna informacja, bo wnioski najmocniej odnoszą się do ich grupy wiekowej.
Naukowcy nie mają jednej definicji dobrostanu. W przeglądzie naliczono aż 142 różne zmienne. Najczęściej badano satysfakcję z życia, depresję, nastrój pozytywny i negatywny, poczucie własnej wartości, zadowolenie ze związku, lęk, szczęście i stres. Autorki zaznaczają, że taka rozbieżność utrudnia porównywanie wyników.
W okresie wczesnej dorosłości osoby w związkach deklarowały przeciętnie wyższy dobrostan niż single. Przegląd pokazuje jednak ważne zastrzeżenie: samo bycie singlem nie wiązało się z niższym dobrostanem. Najlepszym predyktorem było zadowolenie z tego statusu. Innymi słowy, więcej mówi to, czy ktoś czuje się dobrze w swojej sytuacji, niż to, czy akurat ma partnera albo partnerkę.
Autorki wskazują kilka czynników, które w analizowanych badaniach wiązały się z lepszym samopoczuciem:
Przegląd zwraca uwagę także na to, jak para przechodzi przez spory. Wysoki poziom pozytywnych emocji w sytuacjach konfliktowych wiązał się z większym zadowoleniem ze związku i jego stabilnością. Wyższe samowspółczucie łączyło się z większą skłonnością do kompromisu, a empatia wobec partnera dodatnio korelowała z dobrostanem. To nie znaczy, że kłótni trzeba unikać. Wynika z tego raczej, że sposób, w jaki się je prowadzi, ma znaczenie.
Osobny wątek to przywiązanie. Badania wskazują, że bezpieczne przywiązanie romantyczne jest najkorzystniejsze, a unikowy i lękowy styl przywiązania należą do wiarygodnych predyktorów niższego dobrostanu. Autorki traktują to jako sygnał, że warto uczyć się rozpoznawania własnych wzorców w bliskich relacjach.
Negatywna ocena rozstania wiązała się z niższym dobrostanem. Z kolei rozdzielenie mogło wiązać się z wyższym dobrostanem wtedy, gdy ktoś oceniał je pozytywnie. W praktyce oznacza to, że nie samo zakończenie związku decyduje o samopoczuciu, ale to, jak człowiek je rozumie i przeżywa.
Autorki piszą głównie o powiązaniach, a nie o jednoznacznych przyczynach. W dyskusji zaznaczają, że zależność między relacją a samopoczuciem działa w obie strony: dobre samopoczucie może sprzyjać budowaniu związku, a udany związek poprawiać samopoczucie. Do ograniczeń należą też niespójne definicje dobrostanu i to, że w wielu pracach zdrowie psychiczne oceniano jako brak objawów choroby. Wyniki z różnych badań nie zawsze też pokrywały się ze sobą, więc najlepiej czytać je jak kierunek, a nie regułę dla każdego.
Z przeglądu 112 badań nie wynika, że trzeba być w związku, żeby czuć się dobrze. Wynika z niego, że dla młodych dorosłych istotne są jakość relacji, wzajemna empatia, sposób przechodzenia przez konflikty i zadowolenie z własnego etapu życia. Autorki uznają romantyczne relacje za ważny zasób rozwojowy, ale zalecają dalsze, bardziej precyzyjne badania.
Źródło: Gómez-López M., Viejo C., Ortega-Ruiz R., „Well-Being and Romantic Relationships: A Systematic Review in Adolescence and Emerging Adulthood”, International Journal of Environmental Research and Public Health 2019, 16(13), 2415; licencja CC BY 4.0, tekst napisany własnymi słowami na podstawie artykułu.
5 pytań · minuta
