
Implant, tabletka, prezerwatywa, wkładka — wybór metod antykoncepcji jest duży, ale ich skuteczność w codziennym życiu bardzo się różni. Amerykańskie Centra Kontroli i Zapobiegania Chorobom podają na stronie zaktualizowanej 6 sierpnia 2024 roku wskaźniki niepowodzeń przy typowym stosowaniu, od 0,1 procent dla implantu do 21 procent dla prezerwatywy żeńskiej, i opisują też ochronę przed infekcjami — a na końcu możesz sprawdzić, czy wiesz, co z tego wynika.
Centers for Disease Control and Prevention, czyli CDC, podaje w opisie metod antykoncepcji (strona zaktualizowana 6 sierpnia 2024 roku) dla każdej z nich wskaźnik niepowodzeń przy typowym stosowaniu. Chodzi o to, jak często metoda zawodzi wtedy, gdy używa się jej tak, jak ludzie robią to na co dzień, a nie w idealnych warunkach. Strona nie podaje osobnych wskaźników dla stosowania bezbłędnego, więc porównanie dotyczy życia, a nie laboratorium. Warto pamiętać, że to źródło amerykańskie, a część wzmianek o dostępności metod dotyczy Stanów Zjednoczonych.
CDC dzieli metody na odwracalne i trwałe, a antykoncepcję awaryjną opisuje w części o metodach odwracalnych. Do odwracalnych zalicza metody wewnątrzmaciczne, hormonalne, barierowe i oparte na obserwacji płodności, a także metodę laktacyjną. Do trwałych strona zalicza podwiązanie jajowodów i wazektomię. Każda z grup ma inne zalety, a o wyborze decyduje nie tylko skuteczność, lecz także to, czy dana osoba chce w przyszłości mieć dzieci.
Liczby ze strony CDC pokazują duże rozpiętości. Implant ma wskaźnik niepowodzeń przy typowym stosowaniu 0,1 procent, miedziana wkładka wewnątrzmaciczna w kształcie litery T 0,8 procent, a zastrzyk hormonalny 4 procent. Tabletka złożona to 7 procent, prezerwatywa męska 13 procent, diafragma 17 procent, a prezerwatywa żeńska 21 procent. Same liczby nie mówią jednak, która metoda jest najlepsza dla konkretnej osoby, bo CDC wymienia także inne kryteria wyboru.
Wybrane metody antykoncepcji (%)
Źródło: CDC, strona o antykoncepcji (aktualizacja 6 sierpnia 2024)
Między skrajnymi pozycjami z wykresu jest ponad dwustukrotna różnica, od 0,1 do 21 procent. Strona nie wyjaśnia, z czego dokładnie wynikają te różnice, więc nie warto na jej podstawie wyciągać prostych wniosków o tym, że jedna metoda jest „zła”, a inna „dobra”. Wskaźniki pokazują raczej, że wybór metody ma realne konsekwencje i że warto go zrobić świadomie.
CDC podkreśla, że metodę antykoncepcji należy wybierać w drodze dobrowolnego, świadomego wyboru. Przy tym wyborze strona każe brać pod uwagę między innymi:
Niektóre metody wymagają recepty albo zabiegu u lekarza. Przy tabletkach złożonych CDC pisze na przykład, że lekarz może odradzić je osobom po 35. roku życia, które palą, oraz osobom z historią zakrzepów krwi lub raka piersi. Takie decyzje podejmuje się razem z lekarzem albo lekarką, a nie na podstawie samej tabelki z liczbami.
CDC zaznacza, że większość metod antykoncepcji nie chroni przed infekcjami przenoszonymi drogą płciową. Stosowanie prezerwatyw, samodzielnie lub razem z inną metodą, może pomóc w ochronie przed HIV i innymi infekcjami tego typu. Strona dodaje, że przed HIV może chronić także profilaktyka przedekspozycyjna, w skrócie PrEP. Skuteczność w zapobieganiu ciąży to więc tylko jedna z dwóch spraw, o których warto pamiętać przy wyborze zabezpieczenia.
Według CDC antykoncepcja awaryjna nie jest zwykłą metodą zapobiegania ciąży. Miedzianą wkładkę można założyć w ciągu 5 dni od seksu bez zabezpieczenia, a tabletki awaryjne można przyjąć do 5 dni po takim zbliżeniu. Im wcześniej się je przyjmie, tym lepiej działają. Strona zaznacza, że w Stanach Zjednoczonych część tabletek awaryjnych jest dostępna bez recepty, a część tylko na receptę. Więcej o antykoncepcji znajdziesz w naszym poradniku o antykoncepcji.
Wskaźniki niepowodzeń przy typowym stosowaniu różnią się według CDC od 0,1 procent dla implantu do 21 procent dla prezerwatywy żeńskiej. Metodę wybiera się świadomie i dobrowolnie, biorąc pod uwagę nie tylko skuteczność, ale też bezpieczeństwo, skutki uboczne i odwracalność. Większość metod nie chroni przed infekcjami płciowymi, a antykoncepcja awaryjna nie jest metodą na co dzień. Wybór najlepiej omówić z lekarzem albo lekarką.
5 pytań · minuta