Telefon leży obok talerza, a rozmowa co chwilę się urywa. Ignorowanie rozmówcy na rzecz ekranu nazwano phubbingiem. Autorzy badania opublikowanego w lutym 2025 roku zapytali 837 studentów pozostających w związkach, jak często partner sięga po telefon w ich towarzystwie i jak oceniają własny związek. Zależność jest widoczna, ale pytanie, co za nią stoi, okazuje się ciekawsze niż sam nagłówek — a na końcu możesz sprawdzić, czy wiesz, jak czytać takie badania.
Autorzy artykułu opublikowanego 25 lutego 2025 roku w czasopiśmie „Frontiers in Psychology” opisują phubbing jako ignorowanie kogoś w sytuacji towarzyskiej przez patrzenie w telefon zamiast na rozmówcę. W badaniu chodziło o phubbing wobec partnera: sytuację, w której ktoś siedzi obok bliskiej osoby, ale jego uwaga jest w smartfonie.
Do analizy trafiły odpowiedzi 837 studentów, w tym 376 mężczyzn, czyli 44,9 proc. uczestników, oraz 55,1 proc. kobiet. Średnia wieku wyniosła 21,02 roku. Udział był dobrowolny, a warunkiem było skończone 18 lat i związek trwający co najmniej sześć miesięcy. Autorzy zaznaczają, że uczestników dobrano metodą wygodną, a nie losową.
Studenci wypełniali kwestionariusze, które mierzyły:
Autorzy piszą, że phubbing partnera był negatywnie powiązany z zadowoleniem ze związku. Im częściej uczestnik doświadczał ignorowania na rzecz telefonu, tym niżej oceniał swój związek. Łączny efekt w modelu wyniósł −0,151, a przedział ufności zawierał się między −0,249 a −0,054. Sama liczba mówi niewiele czytelnikowi bez statystyki. Ważny jest kierunek zależności oraz to, że przedział nie obejmuje zera, więc wynik uznano za istotny.
Zadowolenie ze związku oceniali sami uczestnicy, na podstawie siedmiu pytań. Wynik opisuje więc to, jak studenci postrzegali własny związek, a nie obiektywny stan ich relacji.
Przedział ufności pokazuje, w jakim zakresie, przy przyjętym w analizie 95-procentowym poziomie pewności, mieści się prawdziwy efekt. Gdy zakres nie obejmuje zera, mówi się o efekcie istotnym statystycznie. Istotność nie oznacza jednak, że efekt jest duży ani że jedna rzecz jest przyczyną drugiej. To różnica, o której łatwo zapomnieć przy czytaniu nagłówków o „złym wpływie telefonów”.
Badacze sprawdzali, czy część tej zależności przechodzi przez lęk przywiązaniowy, czyli cechę, która według artykułu jest związana z potrzebą bliskości i zależnością od niej. Pośredni efekt tej drogi wyniósł −0,024 i stanowił 15,89 proc. efektu całkowitego. Mówiąc prościej, niespełna jedna szósta związku między phubbingiem a niższym zadowoleniem przebiegała w modelu przez lęk przywiązaniowy, a reszta inną drogą. Autorzy wnioskują, że lęk przywiązaniowy może obniżać zadowolenie ze związku u młodych partnerów.
Zespół zbadał również, czy konstruktywne sposoby radzenia sobie z konfliktem zmieniają ten mechanizm. Opisano dwa:
W obu przypadkach interakcja z lękiem przywiązaniowym okazała się istotna statystycznie, a według autorów „voice” działało silniej niż „loyalty”. Na tej podstawie sugerują oni programy rozwijające zdrową komunikację i umiejętność rozwiązywania konfliktów u młodych par. Dokładny kierunek tych zależności jest w analizie złożony, dlatego warto go sprawdzić w pełnym tekście artykułu.
Autorzy sami wskazują ograniczenia swojej pracy:
Oznacza to, że nie wiadomo, czy telefon obniża zadowolenie ze związku. Równie dobrze mniej zadowoleni partnerzy mogą częściej uciekać w ekran. Autorzy proponują, by kolejne badania śledziły pary w czasie i brały pod uwagę oboje partnerów.
Badanie na 837 studentach wskazuje, że phubbing partnera wiąże się z niższym zadowoleniem ze związku, a część tej zależności przechodzi przez lęk przywiązaniowy. Wynik opisuje związek, a nie dowodzi przyczyny, i pochodzi z jednej próby dobranej wygodnie. Dla czytelnika to dobry przykład, że za krótkim nagłówkiem o telefonach w związkach stoi dużo więcej zastrzeżeń.
5 pytań · minuta
